5.5.4 Úsáid a bhaint as focail neamhchoitianta

Níor mhór focail neamhchoitianta a úsáid ó am go ham, gó háirithe le ceannfhocail a bhain le teibíocht, le heolaíocht, nó le cúrsaí airgeadais.

Sa sampla ‘eintiteas’ roimhe, is annamh a fheictear an focal ‘beithsine’ mar chur síos ar shaol an duine, nó ar dhuine/rud a bheith ann. Ar an gcéad chuardach, níl sé ar fáil sna foclóirí EID, FGB, agus FOD. Fuarthas amach ó Kevin Scannell níos déanaí go bhfaightear ‘beithsine’ in aguisín an EID (Terminological additions and corrections). Tá an focal ‘beithsine’ i mbailiúcháin focal.ie freisin liostaithe faoi na foclóirí bitheolaíochta, reiligiúin agus ríomhaireachta.

Is cosúil nach mbeadh an focal ‘monad’ ag mórán daoine ach an oiread, seachas ag bitheolaithe :

00006484 n cill

(bitheolaíocht) an bunaonad struchtúrach agus feidhmeach de gach orgánach; is féidir leo a bheith mar aonaid neamhspleácha bheatha (monaid mar shampla) nó féadfaidh siad teacht le chéile agus coilíneachtaí nó fíocháin a chruthú mar a tharlaíonn i gcás na n-ardphlandaithe agus na n-ardainmhithe

cell

(biology) the basic structural and functional unit of all organisms; they may exist as independent units of life (as in monads) or may form colonies or tissues as in higher plants and animals

agus ní bheadh an téarma ‘todhchaíocht tráchtearraí’ in úsáid go minic ach ag lucht airgeadais:

00080743 n glaoch

an rogha ar stoc áirithe (nó ar innéacs stocmhalartán nó ar thodhchaíocht tráchtearra) a cheannach ar phraghas ar leith roimh dháta áirithe

call option, call

the option to buy a given stock (or stock index or commodity future) at a given price before a given date

In ainneoin na téarmaíochta neamhchoitianta, tugann na samplaí thuas deis foghlama d’úsáideoirí agus is gné thábhachtach é sin i bhfoclóir aonteangach. Dá bharr sin, i dtuairim an taighdeora, b’fhiú na coincheapa a mhíniú go foirmiúil i nGaeilge.

Is trí chomhchiallaigh agus abairtí samplacha den chuid is mó a chuirtear brí agus úsáid na bhfocal in iúl sna foclóirí atá ann.  Beidh ról tábhachtach ag samplaí úsáide in LSG freisin chun bríonna na bhfocal a léiriú i bhfriotail nádúrtha dhúchasacha.  Ach is bua breise den tionscadal seo é go mbeidh sainmhínithe ar fhocail Ghaeilge chomh maith, rud nár tugadh faoi ar bhealach cuimsitheach leis na cianta.

Ba mhór an cuidiú sainmhínithe a bheith ann do mhúinteoirí, cuir i gcás, má bhíonn orthu téarmaí nua- aimseartha a mhíniú agus a phlé trí mheán na Gaeilge sa seomra ranga. Bhain an iarracht sa tráchtas seo le tástáil a dhéanamh ar chreatlach oibre, ar chúrsaí stíle agus ar nósanna imeachta don tionscadal aistriúcháin. Níl ann ach céim tosaigh sa phróiseas iomlán a bhainfeadh le foclóir mór Gaeilge a chur ar fáil tríd an LSG. Beidh céim eile seiceála agus eagarthóireachta ar na gluaiseanna Wordnet® go dtí go dtiocfaidh siad le Gaeilge snasta, soléite agus sothuigthe. Mar thoradh ar an obair tástála agus aiseolas a fháil air, táthar ag súil go bhfaighfí ó na sainmhínithe an deis foghlama idir shaibhreas teanga agus téarmaíocht, idir shaíocht agus siamsaíocht.

Advertisements

Freagra

Líon amach do chuid faisnéise thíos nó cliceáil ar dheilbhín le logáil isteach:

Lógó WordPress.com

Is le do chuntas WordPress.com atá tú ag freagairt. Logáil Amach / Athrú )

Peictiúr Twitter

Is le do chuntas Twitter atá tú ag freagairt. Logáil Amach / Athrú )

Pictiúr Facebook

Is le do chuntas Facebook atá tú ag freagairt. Logáil Amach / Athrú )

Pictiúr Google+

Is le do chuntas Google+ atá tú ag freagairt. Logáil Amach / Athrú )

Ceangal le %s